Ernest Borgnine

Ernest Borgnine (właśc. Ermes Effron Borgnino, ur. 24 stycznia 1917 r. w Hamden w stanie Connecticut, zm. 8 lipca 2012 r. w Los Angeles) to legenda amerykańskiego kina i telewizji, laureat Oscara, Złotego Globu i nagrody BAFTA. Przez ponad sześć dekad słynął z szerokiego uśmiechu, krępej sylwetki oraz wszechstronności – od wrażliwego rzeźnika w Martym po twardzieli w klasykach kina wojennego i akcji, a także jako archiwista CIA Henry w komedii RED (2010). Kariera i najważniejsze role • Od marynarki wojennej do Oscara. Po ukończeniu szkoły średniej przez 10 lat (1935–1945) służył w Marynarce Wojennej USA, walcząc m.in. podczas II wojny światowej. Po powrocie do cywila za namową matki zapisał się do szkoły aktorskiej. Przełomem była rola okrutnego sierżanta „Fatso” Judsona w oscarowym Stąd do wieczności (1953). Dwa lata później za tytułową rolę nieśmiałego rzeźnika w melodramacie Marty (1955) zdobył Oscara dla najlepszego aktora pierwszoplanowego, Złoty Glob i nagrodę BAFTA. • Klasyka kina, telewizja i praca do późnej starości. Wystąpił w ponad dwustu filmach i serialach, m.in. w Wikingach (1958), Parszywej dwunastce (1967), Dzikiej bandzie (1969), Tragedii „Posejdona” (1972) oraz Ucieczce z Nowego Jorku (1981). Ogromną popularność w telewizji przyniosły mu seriale McHale's Navy (1962–1966) oraz Airwolf (1984–1986), a młodszej widowni znany był jako głos Syrenamana w kreskówce SpongeBob Kanciastoporty (1999–2012). W wieku 92 lat otrzymał nominację do nagrody Emmy za rolę w Ostrym dyżurze, a jako 93-latek zagrał w filmie RED. Życie prywatne i rodzina • Włoskie korzenie. Urodził się w rodzinie włoskich imigrantów, Camillo Borgnino i Anny Boselli. Gdy miał dwa lata, jego rodzice się rozstali, a mały Ernest spędził z matką ponad cztery lata we Włoszech, zanim rodzina ponownie zjednoczyła się w USA w 1923 roku. • Pięć małżeństw i czworo dzieci. Jego życie uczuciowe było niezwykle burzliwe. Był pięciokrotnie żonaty: z Rhodą Kemins (1949–1958, z którą miał córkę Nancee), meksykańską aktorką Katy Jurado (1959–1963), gwiazdą Broadwayu Ethel Merman (w 1964 r. – małżeństwo trwało zaledwie 32 dni), Donną Rancourt (1965–1972, z którą miał syna Christophera oraz córki Sharon i Dianę). Szczęście znalazł dopiero w piątym małżeństwie z norwesko-amerykańską bizneswoman Tovą Traesnaes, którą poślubił w 1973 roku i z którą przeżył niemal 40 lat aż do swojej śmierci z powodu niewydolności nerek w wieku 95 lat.

Znany z