Tadeusz Bartosik
Tadeusz Bartosik (ur. 15 maja 1925 w Modlnicy koło Krakowa, zm. 16 kwietnia 1985 w Warszawie) był polskim aktorem teatralnym, filmowym, radiowym i dubbingowym, a także reżyserem, śpiewakiem (basem) oraz dyrektorem teatru. Zasłynął z wieloletnich występów na czołowych scenach Krakowa i Warszawy, charakterystycznych ról w klasyce polskiego kina (m.in. w „Zezowatym szczęściu” i „Samsonie”) oraz z kultowych nagrań bajek muzycznych na płytach winylowych. Wczesne lata i wykształcenie • Pochodzenie i okupacja. Urodził się w Modlnicy jako syn Jana i Anny z Rzegostów. Podczas II wojny światowej uczył się na tajnych kompletach w Krakowie, a maturę zdał w 1946 roku w krakowskim Liceum Administracyjno-Handlowym. • Wszechstronne studia i debiut. Po wojnie rozpoczął studia prawnicze na Uniwersytecie Jagiellońskim, studiował dyrygenturę oraz śpiewał w chórze operowym. Równolegle uczył się w Państwowej Szkole Dramatycznej w Krakowie, którą ukończył w 1947 roku. Na profesjonalnej scenie zadebiutował 17 lutego 1947 roku w krakowskim Teatrze Dramatycznym. Najważniejsze role i dorobek • Kariera teatralna i dyrektorska. Po występach w Krakowie (Miejskie Teatry Dramatyczne, Teatr im. Juliusza Słowackiego) przeniósł się do Warszawy, gdzie przez ponad ćwierć wieku grał na najważniejszych scenach stolicy: w Teatrze Powszechnym (1949–1958), Teatrze Narodowym (1958–1964) oraz Teatrze Dramatycznym (1964–1975). Stworzył tam cenione kreacje klasyczne, m.in. Papkina i Cześnika w „Zemście” czy Piotra Bezuchowa w „Wojnie i pokoju”. W latach 1976–1982 pełnił funkcję dyrektora i kierownika artystycznego Teatru im. Adama Mickiewicza w Częstochowie, po czym wrócił do Warszawy jako aktor Teatru Polskiego (1982–1985). • Kino i telewizja. Na ekranie wystąpił w ponad dwudziestu filmach i kilkudziesięciu spektaklach Teatru Telewizji. Zapisał się w pamięci widzów m.in. jako krawiec w „Zezowatym szczęściu” (1960), Pankrat w „Samsonie” (1961) oraz w produkcjach takich jak „Dziś w nocy umrze miasto” (1961), „Wielka, większa i największa” (1962) czy serial „Zaklęty dwór” (1976). • Dubbing, radio i bajki płytowe. Dzięki charakterystycznemu, niskiemu głosowi był cenionym aktorem dubbingowym, radiowym oraz recytatorem. Wychował pokolenia słuchaczy swoimi rolami w słynnych bajkach muzycznych wydawanych przez Polskie Nagrania „Muza”. Życie prywatne i odznaczenia • Rodzina i wyróżnienia. W 1949 roku poślubił aktorkę Helenę z domu Iwanow. Za wybitne zasługi artystyczne został odznaczony m.in. Srebrnym Krzyżem Zasługi (1955) oraz Krzyżem Kawalerskim (1977) i Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (1984). • Śmierć i miejsce spoczynku. Zmarł 16 kwietnia 1985 roku w Warszawie w wieku 59 lat. Został pochowany na Cmentarzu Bródnowskim w Warszawie.
Znany z
- Stawka większa niż życie (1968)
- Samson (1961)
- Lekcja martwego języka (1979)
- Zbrodniarz, który ukradł zbrodnię (1969)
- Krótki dzień pracy (1995)
- Za Kurtyną (1973)
- Zezowate szczęście (1960)
- Poznańskie słowiki (1966)
- Ostatni strzał (1959)
- Rośliny trujące (1988)
- Sowizdrzał Świętokrzyski (1980)
- Powrót (1977)
- Mandrin (1962)
- Album polski (1970)
- Smażalnia Story (1985)
- Historia współczesna (1961)
- Mój stary (1962)