Leon Niemczyk
Leon Stanisław Niemczyk (ur. 15 grudnia 1923 w Warszawie, zm. 29 listopada 2006 w Łodzi) był jednym z najpopularniejszych i najbardziej płodnych polskich aktorów filmowych oraz teatralnych. W trakcie trwającej ponad pół wieku kariery zagrał w około 400 filmach polskich oraz blisko 150 produkcjach zagranicznych. Wczesne lata i burzliwa przeszłość wojenna • Walka w konspiracji i powstaniu. Podczas II wojny światowej należał do Armii Krajowej i brał udział w Powstaniu Warszawskim. Po jego upadku uciekł z transportu do III Rzeszy, przedostał się na Zachód i służył w 3. Armii Stanów Zjednoczonych dowodzonej przez generała George’a Pattona. • Powrót do kraju i początki sceniczne. Po wojnie wrócił do Polski, gdzie w 1947 roku został na ponad pół roku uwięziony za próbę nielegalnego przekroczenia granicy. Po wyjściu na wolność pracował w Stoczni Gdańskiej, gdzie trafił do amatorskiego zespołu teatralnego. Następnie uczył się w studiu Iwo Galla, a w 1952 roku zdał aktorski egzamin eksternistyczny. Najważniejsze role i dorobek • Kino polskie. Na ekranie zadebiutował w 1953 roku w filmie „Celuloza”. Światowy rozgłos przyniosła mu główna rola Andrzeja w nominowanym do Oscara dramacie Romana Polańskiego „Nóż w wodzie” (1961). Zapisał się również w pamięci widzów jako Jerzy w „Pociągu” (1959), Fulko de Lorche w „Krzyżakach” (1960), Golarz Filip w „Akademii Pana Kleksa” (1983) oraz Stefan Mikun w „Wielkim Szu” (1982). • Kariera międzynarodowa i seriale. Przez ponad dwie dekady regularnie występował w filmach zagranicznych, głównie produkcji wschodnioniemieckiej (wytwórnia DEFA) oraz czechosłowackiej. Młodszej widowni dał się poznać jako Wuj Emil w serialu „Złotopolscy” oraz Jan Japycz w serialu „Ranczo” (ostatnia rola przed śmiercią). • Teatr. Występował m.in. w Teatrze Wybrzeże w Gdańsku oraz Teatrze Powszechnym w Łodzi, z którym związał się na stałe od połowy lat 50.. Życie prywatne i odznaczenia • Rodzina i legenda amanta. Aktor był dwukrotnie żonaty (m.in. z aktorką Tatianą Zuanar, z którą miał córkę Monikę), choć w wywiadach z przymrużeniem oka twierdził, że miał sześć żon. Od 2000 roku aż do śmierci jego partnerką życiową była Iwona Ławicka. • Wyróżnienia i miejsce spoczynku. Za wybitne zasługi dla polskiej kultury został odznaczony m.in. Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski. Zmarł 29 listopada 2006 roku na raka płuc i spoczął na Starym Cmentarzu w Łodzi.
Znany z
- Telefon 110 (1971)
- Ranczo (2006)
- Ranczo (2006)
- Dwa światy (1995)
- NET Playhouse (1966)
- Stawka większa niż życie (1968)
- 13 posterunek (1997)
- W labiryncie (1988)
- 07 zgłoś się (1976)
- Inland Empire (2006)
- Theatre Macabre (1971)
- Blisko, coraz bliżej (1983)
- Sachsens Glanz und Preußens Gloria (1987)
- Życie na gorąco (1979)
- Kuchnia polska (1993)
- Rękopis znaleziony w Saragossie (1966)
- Archiv des Todes (1980)
- Kapitan Sowa na tropie (1965)
- Kapitan Sowa na tropie (1965)
- Gdansk '39 (1989)