Donnie Yen
Donnie Yen (chiń. 甄子丹, Zhēn Zǐdān; ur. 27 lipca 1963 w Kantonie) to hongkoński aktor, reżyser, producent filmowy, choreograf walk oraz mistrz sztuk walki, uznawany za jedną z największych gwiazd współczesnego kina akcji – najlepiej znany z tytułowej roli w kultowej serii Ip Man, a także jako Chirrut Îmwe w Łotrze 1. Gwiezdne wojny – historie oraz niewidomy zabójca Caine w Johnie Wicku 4. • Pochodzenie i trening sztuk walki. Dorastał w Hongkongu i Bostonie; treningi rozpoczął w wieku czterech lat pod okiem swojej matki Bow-sim Mark (słynnej mistrzyni tai chi i wushu), a później kształcił się w szkole wushu w Pekinie (razem z Jetem Li) oraz opanował m.in. wing chun, taekwondo, boks i MMA. • Przełom w kinie Hongkongu. Odkryty przez choreografa Yuen Woo-pinga (Drunken Tai Chi, 1984), zdobył uznanie dzięki rolom w klasykach Pewnego razu w Chinach II (1992, pojedynek z Jetem Li), Żelazna Małpa (1993) oraz nowoczesnych thrillerach akcji SPL: Sha Po Lang (2005) i Flash Point (2007), które spopularyzowały MMA w azjatyckim kinie. • Fenomen serii Ip Man. Wcielając się w legendarnego mistrza wing chun i nauczyciela Bruce’a Lee w czterech filmach z serii Ip Man (2008–2019), osiągnął status supergwiazdy i przyczynił się do ogromnego wzrostu popularności tego stylu walki na świecie. • Kariera w Hollywood i najnowsze projekty. Zagrał w światowych hitach takich jak Hero (2002), Łotr 1. Gwiezdne wojny – historie (2016, u boku Felicity Jones, Diego Luny i Alana Tudyka), xXx: Reaktywacja (2017), Mulan (2020) oraz John Wick 4 (2023), a w 2026 roku rozpoczął zdjęcia do wyczekiwanego spin-offu Caine, w którym powraca do głównej roli i staje za kamerą jako reżyser (po dobrze przyjętym dramacie sądowym akcji Oskarżyciel / The Prosecutor z 2024 roku). • Wyróżnienia i życie prywatne. Jest wielokrotnym laureatem nagród Hong Kong Film Award oraz Golden Horse Award za najlepszą choreografię walk; od 2003 roku jest żonaty z byłą królową piękności Cissy Wang, z którą ma dwoje dzieci (ma też syna z pierwszego małżeństwa).
Znany z
- Running Man (2010)
- Jimmy Kimmel Live! (2003)
- John Wick 4 (2023)
- Oscary (1953)
- xXx: Reaktywacja (2017)
- Hero (2002)
- 志雲飯局 (2006)
- 鲁豫有约一日行 (2016)
- Łotr 1. Gwiezdne wojny – historie (2016)
- 吐槽大会 (2017)
- 影响:改革开放40年的中国电影 (2018)
- Blade: Wieczny łowca 2 (2002)
- Mulan (2020)
- 十二道锋味 (2014)
- Wściekły glina (2021)
- Sakra. Legenda wojownika (2023)
- 精武門 (1995)
- 星星同學會 (2009)
- Oskarżyciel (2024)
- Big Brother (2018)