Brian Cox
Brian Cox (właśc. Brian Denis Cox, ur. 1 czerwca 1946 roku w Dundee w Szkocji) to wybitny szkocki aktor teatralny, filmowy i telewizyjny, zdobywca nagród Emmy, Złotego Globu oraz dwóch statuetek Laurence’a Oliviera. Światową sławę przyniosła mu rola bezwzględnego magnata medialnego Logana Roya w serialu HBO Sukcesja (Succession), a w 2026 roku dołączył do obsady drugiego sezonu Dexter: Resurrection jako seryjny morderca Donald „Don” Framt, znany jako „New York Ripper”. Pochodzenie i edukacja • Trudne dzieciństwo w Szkocji. Wychował się w robotniczej rodzinie o szkocko-irlandzkich korzeniach jako najmłodsze z pięciorga dzieci. Gdy miał osiem lat, jego ojciec zmarł w długach na raka, a matka przeszła załamanie nerwowe, przez co chłopiec trafił pod opiekę starszych sióstr. • Prestiżowa szkoła aktorska. W wieku 14 lat zaczął pracować jako pomocnik w teatrze Dundee Repertory Theatre, a mając 17 lat, rozpoczął naukę w londyńskiej London Academy of Music and Dramatic Art (LAMDA). Kariera i najważniejsze osiągnięcia • Mistrz sceny szekspirowskiej. Zbudował swoją pozycję jako wybitny aktor teatralny, występując m.in. w Royal Shakespeare Company oraz Royal National Theatre w takich sztukach jak Król Lear czy Tytus Andronikus, za które zdobył dwie prestiżowe nagrody Laurence’a Oliviera. • Pierwszy ekranowy Hannibal Lecter. W 1986 roku zapisał się w historii kina jako pierwszy aktor, który wcielił się w postać dr. Hannibala Lectera (w filmie Michaela Manna Łowca / Manhunter). Wystąpił również w takich hitach jak Braveheart. Waleczne serce, Tożsamość Bourne’a, Troja, X-Men 2 oraz Zodiak. • Złota era telewizji i Dexter: Resurrection. Zdobył nagrodę Emmy za rolę Hermanna Göringa w miniserialu Norymberga (2000), a rolę życia stworzył jako Logan Roy w Sukcesji (2018–2023), za którą odebrał Złoty Glob. W 2026 roku zagrał również głównego antagonistę drugiego sezonu Dexter: Resurrection – Donalda Frampta, czyli „New York Rippera”. • Odznaczenia. W 2003 roku królowa Elżbieta II odznaczyła go Orderem Imperium Brytyjskiego w klasie Komandora (CBE) za zasługi dla sztuki dramatycznej. Życie prywatne i poglądy • Małżeństwa i dzieci. Był dwukrotnie rozwiedziony (z Lilian Monroe-Carr oraz aktorką Caroline Burt). Od 2002 roku jest mężem niemieckiej aktorki Nicole Ansari. Ma czworo dzieci (w tym syna Alana z drugiego małżeństwa oraz dwóch synów ze związku z obecną żoną). • Zaangażowanie polityczne i społeczne. Od lat aktywnie komentuje życie polityczne; początkowo wspierał Partię Pracy, a od 2015 roku jest zagorzałym zwolennikiem niepodległości Szkocji i Szkockiej Partii Narodowej (SNP). • Bezkompromisowy styl. Aktor słynie z ciętego języka w wywiadach oraz otwartej krytyki tzw. aktorstwa metodycznego (method acting), które uważa za zbędne i uciążliwe dla reszty ekipy filmowej.
Znany z
- Sukcesja (2018)
- Simpsonowie (1989)
- The Tonight Show Starring Jimmy Fallon (2014)
- The Daily Show (1996)
- Late Night with Seth Meyers (2014)
- The Late Show with Stephen Colbert (2015)
- The Late Show with Stephen Colbert (2015)
- The Colbert Report (2005)
- Real Time with Bill Maher (2003)
- The Graham Norton Show (2007)
- LIVE with Kelly and Mark (1988)
- Jimmy Kimmel Live! (2003)
- Frasier (1993)
- Dexter: Zmartwychwstanie (2025)
- Have I Got News for You (1990)
- Przegląd tygodnia: Wieczór z Johnem Oliverem (2014)
- The One Show (2006)
- Great Performances (1971)
- Top Gear (2002)
- Zbrodnie na Szetlandach (2013)